วนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำ อยู่ในท้องที่ตำบลแม่สลองใน อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย อยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติป่าน้ำแม่คำ ป่าน้ำแม่สลอง ป่าน้ำแม่จันฝั่งซ้าย มีเนื้อที่ประมาณ 3,500 ไร่ กรมป่าไม้ได้ประกาศจัดตั้งเมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน 2541
ลักษณะภูมิประเทศ
   เป็นเทือกเขาสูงสลับกันเป็นทอด ๆ มีเทือกเขาสูงซึ่งเป็นจุดแบ่งเขตแดนระหว่างไทยกับสหภาพพม่า สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางประมาณ 1,300-1,700 เมตร มีความลาดชันเฉลี่ยทั่วพื้นที่ประมาณ 35-45 เปอร์เซ็นต์ ส่วนใหญ่เป็นภูเขาที่มีดินอยู่ชั้นบนและมีหินโผล่ สำหรับบริเวณน้ำตกจะมีหินขนาดใหญ่บางเล็กบ้างซ้อนทับกันอย่างสวยงาม
ลักษณะภูมิอากาศ
   เป็นแบบมรสุมเมืองร้อนคือ ได้รับอิทธิพลจากลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ในช่วงฤดูฝนและลมตะวันออกเฉียงเหนือในช่วงฤดูหนาว แบ่งออกเป็น 3 ฤดู คือ
   ฤดูร้อน มีลักษณะร้อนชื้นในช่วงเดือนมีนาคม - พฤษภาคม
   ฤดูฝน มีลักษณะที่ฝนตกแล้วมีลมกรรโชกแรงอยู่ในช่วงเดือนมิถุนายน - กันยายน ฝนจะตกมากในช่วงเดือนกรกฎาคม สิงหาคม ไปจนถึงเดือนตุลาคม
   ฤดูหนาวมีลักษณะถึงหนาวจัด อยู่ในระหว่างเดือนตุลาคม - กุมภาพันธ์
พันธุ์ไม้และสัตว์ป่า
   เป็นป่าดิบเขา บริเวณบนภูเขาได้ผ่านการทำการเกษตรมาแล้วหลายปีมีต้นไม้ขึ้นไม่หนาแน่น ส่วนบริเวณที่เป็นที่โล่งจะมีดอกบัวตองขึ้นอยู่เต็มพื้นที่ สำหรับบริเวณหุบเขาซึ่งมีลำห้วยและมีน้ำไหลตลอดปีจะมีสภาพป่าที่อุดมสมบูรณ์ มีพันธุ์ไม้ทั้งยืนต้นและไม้ชั้นล่าง เช่น เฟิร์น ไลเคน บอน มะหูด หญ้าชนิดต่าง ๆ รวมถึง ลูกไม้ ชนิดพันธุ์ไม้ยืนต้นที่พบได้ ก่อแป้น แดงน้ำ เสี้ยวดอกขาว ก่อเดือย มะไฟป่า ไผ่ป่า มะหลอด ประดู่ กาสลองคำ เงาะป่า ปอเลียง มะขามป้อม แคหางค่าง ตะแบกใหญ่ ตะเคียนทอง มะเดื่อ ข่อย ปอกระสา กระพี้จั่น ทองหลาง
   สัตว์ป่าที่พบได้แก่ อีเห็น กระต่าย และนกชนิดต่างๆ เป็นต้น
บ้านพัก-บริการ
   วนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำ ไม่มีบ้านพักบริการแก่นักท่องเที่ยว หากนักท่องเที่ยวมีความประสงค์จะเดินทางไปพักแรม โปรดนำเต็นท์ไปกางเองแล้วไปติดต่อขออนุญาตกับเจ้าหน้าที่วนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำโดยตรงหรือที่สำนักบริหารจัดการในพื้นที่อนุรักษ์ที่ 15 จังหวัดเชียงราย โทร. (053) 714914 หรือติดต่อสอบถามรายละเอียดได้ที่ฝ่ายจัดการวนอุทยาน สำนักอุทยานแห่งชาติ กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช เขตจตุจักร กรุงเทพ ฯ 10900 โทร. 0-2561 4292-3 ต่อ 719
แหล่งท่องเที่ยว
• น้ำตกและทุ่งบัวตอง บ้านหัวแม่คำ อยู่บนยอดเขาสูงจากระดับน้ำทะเล 1,400 เมตร เนื่องจากเป็นพื้นที่สูงจึงทำให้มีน้ำตกที่มีน้ำไหลตลอดปีจากห้วยสาขาของน้ำแม่คำ โดยเฉพาะบริเวณห้วยโป่งหลีมีน้ำตก 2 ชั้น สูงประมาณชั้นละ 5-10 เมตร และบริเวณห้วยแม่คำจะมีน้ำตกตามลำห้วยประมาณ 20 จุด สูงประมาณ 1-5 เมตร นอกจากนั้นบริเวณภูเขาซึ่งล้อมรอบหมู่บ้านมีดอกบัวตองขึ้นอยู่ และจะบานสะพรั่งในช่วงฤดูหนาว
การเดินทาง
   รถยนต์ เดินทางจากอำเภอเมืองจังหวัดเชียงรายเป็นถนนลาดยางสี่เลน ถึงอำเภอแม่จัน ระยะทาง 30 กิโลเมตร และจากทางแยกแม่จัน-แม่สลอง เป็นทางลาดยางลาดชันตามแนวไหล่เขาสวยงามมากถึงทางแยกเข้าบ้านเทอดไทย ระยะทาง 23 กิโลเมตร จากทางแยกถึงบ้านเทอดไทยอีก 13 กิโลเมตร ผ่านบ้านนาโต่ บ้านปางมะหันจนถึงวนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำ ระยะทาง 37 กิโลเมตร รวมระยะทางจากอำเภอเมือง จังหวัดเชียงรายถึงวนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำประมาณ 103 กิโลเมตร
สถานที่ติดต่อ
   วนอุทยานน้ำตกหัวแม่คำ สำนักบริหารจัดการในพื้นที่อนุรักษ์ที่ 15 (เชียงราย) ต.แม่สลองใน อ.แม่ฟ้าหลวง จ.เชียงราย